Przegląd literatury
Opracował: Robert Pawłowicz
1. IGE ZALEŻNA NADWRAŻLIWOŚĆ NA CEFALOSPORYNY: REAKCJE KRZYŻOWE I TOLERANCJA POMIĘDZY PENICYLINAMI, MONOBAKTAMI I KARBAPENEMAMI
2. ODLEGŁE EFEKTY I ZALEŻNOŚĆ OD CZASU TRWANA PODJĘZYKOWEJ IMMUNOTERAPII (PROSPEKTYWNE 15-LETNIE BADANIE)
3. DORASTANIE W GOSPODARSTWIE ROLNYM JEST CZYNNIKIEM ZMNIEJSZAJĄCYM RYZYKO POWSTAWANIA ALERGICZNEGO NIEŻYTU NOSA W CIĄGU CAŁEGO ŻYCIA
4. EFEKTY DŁUGOTRWAŁEGO PODAWANIA CYKLOSPORYNY A W CIĘŻKIEJ PRZEWLEKŁEJ POKRZYWCE
IGE ZALEŻNA NADWRAŻLIWOŚĆ NA CEFALOSPORYNY: REAKCJE KRZYŻOWE I TOLERANCJA POMIĘDZY PENICYLINAMI, MONOBAKTAMI I KARBAPENEMAMI
Praca ta poświęcona jest nadwrażliwości na cefalosporyny, należące do grupy często stosowanych antybiotyków beta laktamowych. W praktyce klinicznej zwykle pojawia się konieczność podania innych beta laktamów, a mianowicie penicylin, karbapenemów czy monobaktamów chorym z nadwrażliwością na cefalosporyny. Budzi to zawsze wiele wątpliwości i kontrowersji.
W celu przybliżenia tego problemu autorzy przeprowadzili prospektywne badanie, w którym wzięło udział 98 pacjentów z objawami nadwrażliwości na cefalosporyny (głównie wstrząs anafilaktyczny). Wszyscy uczestnicy badania mieli wykonane testy skórne z aztreonamem, imipenemem, meropenemem, amoksycyliną, penicyliną (w tym ostatnim przypadku oznaczano również IgE specyficzne). Jeżeli testy te były negatywne, przeprowadzano próby prowokacyjne z wymienionymi wyżej antybiotykami.
Wyniki które otrzymano pokazały, że u osób z nadwrażliwością na cefalosporyny najwięcej było dodatnich prób z penicylinami (25,5% badanych). Kolejne miejsca pod względem częstości występowania pozytywnych testów zajęły aztreonam (3,1%), imipenem (2%), meropenem (1%). Według autorów wskazane jest wykonanie testów skórnych u osób z nadwrażliwością na cefalosporyny, u których chcemy zastosować wymienione wyżej antybiotyki, ponieważ ich ujemny wynik z dużym prawdopodobieństwem wskazuje na możliwość ich zastosowania bez niepożądanych reakcji alergicznych.
Romano A., Gaeta F., Valluzzi R.L., Caruso C., Rumi G., Bousquet P.J.: IgE-mediated hypersensitivity to cephalosporins: Cross-reactivity and tolerability of penicillins, monobactams, and carbapenems. J Allergy Clin Immunol 2010; 126: 994-999.
..............................................................................................................................................................
ODLEGŁE EFEKTY I ZALEŻNOŚĆ OD CZASU TRWANA PODJĘZYKOWEJ IMMUNOTERAPII (PROSPEKTYWNE 15-LETNIE BADANIE)
Przedstawiane badanie dotyczy bardzo ciekawej kwestii dotyczącej skuteczności podjęzykowej immunoterapii (SLIT) w długim, bo 15-letnim przedziale czasowym.
Aby ocenić długoterminowe efekty podjęzykowej immunoterapii (SLIT), obserwowano 78 pacjentów z alergią na roztocza kurzu domowego. Pacjentów podzielono na cztery grupy: pierwsza otrzymywała SLIT przez trzy lata, druga przez cztery, trzecia przez pięć lat. Czwartą grupę (kontrolna) stanowili pacjenci leczeni standardową farmakoterapią. Efektywność leczenia oceniano na podstawie zmian nasilenia objawów chorobowych, testu z metacholiną, liczby eozynofilów w wydzielinie z nosa oraz testów skórnych.
Końcowa ocena wyników badania pokazała, że u pacjentów leczonych za pomocą SILT przez trzy lata korzystny efekt kliniczny utrzymywał się przez siedem lat, u leczonych cztery i pięć lat pozytywny efekt występował przez osiem lat. Ponadto, po drugim kursie podjęzykowej immunoterapii, jej efekty pojawiały się szybciej niż po pierwszym kursie. Wyniki te wskazują również, że optymalnym wyborem jest czteroletnia SLIT, ponieważ zapewnia efekty podobne do pięcioletniej, a jest od niej krótsza.
Marogna M., Spadolini I., Massolo A., Canonica G.W., Passalacqua G.: Long-lasting effects of sublingual immunotherapy according to its duration: A 15-year prospective study. J Allergy Clin Immunol 2010; 126: 969-975.
..............................................................................................................................................................
DORASTANIE W GOSPODARSTWIE ROLNYM JEST CZYNNIKIEM ZMNIEJSZAJĄCYM RYZYKO POWSTAWANIA ALERGICZNEGO NIEŻYTU NOSA W CIĄGU CAŁEGO ŻYCIA
Przeprowadzone do tej pory badania zwykle potwierdzały ochronny wpływ dorastania na wsi na występowanie chorób alergicznych. Obecne badanie przeprowadzono na terenie Szwecji – kraju, w którym częstość pojawiania się astmy i chorób alergicznych należy do jednej z najwyższych na świecie. Podjęto w nim próbę nie tylko oceny, czy dorastanie w środowisku wiejskim jest czynnikiem protekcyjnym tych chorób, ale również czy efekt ten utrzymuje się w późniejszych latach życia. Dostępne do tej pory badania w tej materii dotyczyły zwykle dzieci i młodzieży.
Było to badanie ankietowe przeprowadzone w 2008 r., w którym wzięło udział ponad 18 tys. mieszkańców zachodnich terenów Szwecji od 16. do 75. r.ż.
Analizując uzyskane dane, autorom udało się potwierdzić, że u osób mieszkających w gospodarstwach rolnych podczas pierwszych pięciu lat życia częstość pojawiania się nieżytu alergicznego nosa była mniejsza. Dotyczyło to również najstarszych osób (po 61. r.ż.). Negatywna korelacja pomiędzy badanymi zależnościami była porównywalna u osób pomiędzy 46. a 75. r.ż. (OR 0,82; 95% CI 0,70-0,95) oraz u osób pomiędzy 16. a 45. r.ż. (OR 0,78; 0,64-0,95). Dodatkowo stwierdzono wyraźny pozytywny związek pomiędzy stopniem urbanizacji i pojawianiem się nieżytu alergicznego nosa, niezależnie od miejsca, gdzie badana osoba spędziła dzieciństwo.
Eriksson J., Ekerljung L., Lötvall J., Pullerits T., Wennergren G., Rönmark E., Torén K., Lundbäck B.: Growing up on a farm leads to lifelong protection against allergic rhinitis. Allergy 2010; 65: 1397-1403.
..............................................................................................................................................................
EFEKTY DŁUGOTRWAŁEGO PODAWANIA CYKLOSPORYNY A W CIĘŻKIEJ PRZEWLEKŁEJ POKRZYWCE
Objawy przewlekłej pokrzywki (CU), szczególnie o ciężkim przebiegu, rzadko dają się kontrolować za pomocą leków antyhistaminowych, nawet w znacznie zwiększonych dawkach. Stosownie przez długi czas glikokortykosteroidów jest obarczone dużym ryzykiem poważnych działań niepożądanych, wobec czego trwają nieustannie poszukiwania alternatywnych sposobów leczenia tej uciążliwej choroby. Jednym z testowanych na tym polu leków jest cyklosporyna A, wykazująca działanie przeciwzapalne i immunosupresyjne.
Obserwacją kliniczną objęto 120 pacjentów z ciężką przewlekłą pokrzywką, u których stosowano badany lek w dawce 3 mg/kg. Dwudziestu chorych musiało zrezygnować z badania w ciągu 2-15 dni z powodu działań niepożądanych. Wśród pozostałych 100 pacjentów 62 otrzymywało cyklosporynę przez trzy miesiące, a efekt kliniczny jej stosowania był bardzo dobry. Następnych 20 chorych odniosło również korzyści z tego typu leczenia, aczkolwiek wymagało to długotrwałego podawania leku (w niektórych przypadkach nawet przez 5-10 lat). Natomiast u 18 uczestników badania nie obserwowano zmniejszenia objawów klinicznych po zastosowanym leczeniu.
Reasumując, praca ta dowiodła, że stosowanie cyklosporyny A w niewielkich dawkach u pacjentów ze szczególnie ciężką, przewlekłą pokrzywką może być korzystne i dobrze tolerowane, chociaż czasami trzeba stosować lek przez długi okres (nawet kilka lat).
Kessel A., Toubi E.: Cyclosporine-A in severe chronic urticaria: the option for long-term therapy. Allergy 2010; 65: 1478-1482.



