Alergologia Info, 2009,IV,1; 40-41

Przegląd literatury

Opracował: Robert Pawłowicz

1. Wpływ tiotropium na leczenie przewlekłej obturacyjnej choroby płuc. Badanie UPLIFT

2. Ocena wpływu na jakość życia, poziom stresu i występowanie stanów lękowych w rodzinach dzieci z alergią na orzeszki ziemne

3. Ryzyko współwystępowania depresji u chorych na POChP

4. Ryzyko śmierci okołoporodowej u dzieci matek chorujących na astmę

5. Indeks masy ciała (BMI) a występowanie astmy u kobiet rasy czarnej

Wpływ tiotropium na leczenie przewlekłej obturacyjnej choroby płuc. Badanie UPLIFT

Badanie to, znane głównie pod akronimem UPLIFT (Understanding Potential Long-Term Impacts on Function with Tiotropium), zaprojektowano na cztery lata. Jego uczestnicy byli losowo przydzielani do grupy przyjmującej tiotropium lub placebo. Obowiązywała tu również zasada podwójnie ślepej próby. Wszyscy pacjenci chorowali na POChP, mieli więcej niż 40 lat, byli palaczami papierosów (co najmniej 10 paczkolat). Parametry spirometryczne, które pozwalały na włączenie do badania to FEV1 i FEV1/FVC poniżej 70%. Mogli oni przyjmować wszystkie dotychczasowe leki wyjątkiem antycholinergików. Głównym punktem końcowym była ocena spadku FEV1 przed oraz po przyjęciu badanego leku w 30 dniu badania. Dodatkowymi punktami końcowymi była ocena FVC, częstości zaostrzeń POChP, śmiertelności i wpływu choroby na jakość życia ocenianą za pomocą kwestionariusza SGRO (St. George’s Respiratory Questionnaire). Średni wiek wszystkich chorych włączonych do badania wynosił 65±8 lat, a średni FEV1 po przyjęciu leku 1,32±0,4 litra (48% wartości należnej).

Po zestawieniu wszystkich wyników okazało się, że średni całkowity przyrost  FEV1 był istotnie statystycznie większy w grupie tiotropium w porównaniu do grupy placebo. Wartości zmieniały się podczas całego badania i wynosiły od 87 do 103 ml przed przyjęciem badanego leku oraz od 47 do 65 ml po przyjęciu badanego leku. Po 30 dniach badania spadek FEV1 nie różnił się istotnie pomiędzy grupą tiotropium i placebo. U przyjmujących tiotropium odnotowano również znamienną poprawę jakości życia, zmniejszenie ryzyka pojawiania się zaostrzeń POChP, częstości hospitalizacji związanych z POChP i występowania niewydolności oddechowej.

Reasumując, leczenie tiotropium u chorych z POChP poprawiało parametry funkcji płuc, jakość życia, zmniejszało częstość zaostrzeń oraz hospitalizacji związanych z POChP. Nie miało jednak wpływu na spadek FEV1 w czteroletnim okresie obserwacji.

Taskin D.P., Celli B., Senn S., Burkhart D. i wsp.: A 4-year trial of tiotropium in chronic obstructive pulmonary disease. NEJM 2008; 15: 1543.

..............................................................................................................................................................

Ocena wpływu na jakość życia, poziom stresu i występowanie stanów lękowych w rodzinach dzieci z alergią na orzeszki ziemne

Powszechnie wiadomo, że alergia na orzeszki ziemne ma znamienny wpływ na jakość życia chorej osoby. Mało jest jednak prac, które zajmowały się wpływem, jaki choroba ta ma na członków rodziny pacjenta i jak zwrotnie przekłada się to na stan chorego i efektywność leczenia.

Autorzy zdecydowali się przeprowadzić badanie ankietowe, w którym oceniano jakość życia, nasilenie stresu i poziom niepokoju nie tylko u dzieci z alergią na orzeszki ziemne, ale także u ich rodziców oraz rodzeństwa. Na udział w projekcie udało się namówić 46 rodzin. Wyniki wykazały niższą jakość życia chorego dziecka, wyższy poziom stresu oraz lęku u matek niż u ojców i rodzeństwa chorych dzieci. Wykazano również, że matki uważały iż choroba ta ma większy wpływ na jakość życia chorego dziecka, niż ojcowie, rodzeństwo a nawet samo chore dziecko. Podsumowując wyniki, autorzy zauważają, że większy stres oraz mniejsza jakość życia matek niż ojców i rodzeństwa może być przyczyną częstszych napięć w rodzinie i w efekcie powodować dalsze pogorszenia jakości życia chorego dziecka.

King R.M., Knibb R.C., Hourihane J.O’B.: Impact of peanut allergy on quality of life, stress and anxiety in the family. Allergy 2009; 64 (3):  461-468.

..............................................................................................................................................................

Ryzyko współwystępowania depresji u chorych na POChP

Uważa się, że pacjenci chorujący na POChP mają zwiększone ryzyko rozwinięcia się objawów depresji. Nie wiadomo jednak dokładnie, czy związek ten jest stały, czy wynika z występowania samego POChP, czy jest jedynie wynikiem obecności przewlekłej choroby. Celem tego badania było porównanie ryzyka wystąpienia depresji w trzech grupach pacjentów: w grupie z cukrzycą, w grupie z POChP oraz w grupie kontrolnej bez przewlekłych chorób. Badanie to zaplanowano jako prospektywne badanie kohortowe. Dane uzyskano z Continous Morbidity Registration Database. Otrzymane przez autorów badania wyniki wskazują na wyraźny związek pomiędzy depresją a POChP, co więcej – stwierdzono również, że chorzy na tę chorobę mają częściej rozpoznawaną depresję niż chorujący na cukrzycę oraz pacjenci bez przewlekłych chorób.

van den Bemt L., Schermer T., Bor H., Smink R., van Weel-Baumgarten E., Lucassen P., van Weel Ch.: The Risk for Depression Comorbidity in Patientsw with COPD. CHEST 2009; 135 (1): 108-114.

..............................................................................................................................................................

Ryzyko śmierci okołoporodowej u dzieci matek chorujących na astmę

Do tej pory przeprowadzono trzynaście badań, które były poświęcone analizie związku pomiędzy występowaniem astmy podczas ciąży i śmiertelnością okołoporodową. Badania te nie wykazały znaczącego statystycznie zwiększenia ryzyka takiego zdarzenia u kobiet w ciąży chorujących na astmę. Powinny one być jednak interpretowane ostrożnie, głównie ze względu na ograniczoną liczbę ich uczestników. Przedstawiana tutaj praca opierała się na danych zawartych w dużej kanadyjskiej bazie danych. Grupy badane zostały utworzone z kobiet chorujących na astmę i zdrowych, które urodziły przynajmniej jedno dziecko pomiędzy 1990 a 2002 rokiem. Iloraz szans (OR – „odds ratio”) okołoporodowej śmiertelności wynosił 1,35 (95% CI 1,08–1,67) i zmniejszył się do 0,93 po uwzględnieniu masy urodzeniowej. Kobiety z astmą miały większy wskaźnik urodzeń dzieci z małą masą i przedwczesnego porodu niż kobiety bez astmy oskrzelowej. Zwiększone ryzyko małej masy urodzeniowej oraz przedwczesnego porodu u kobiet z astmą może, według autorów badania, częściowo tłumaczyć zwiększone ryzyko okołoporodowej śmiertelności noworodków.

Breton M., Beauchesne M., Lemière C., Rey É., Forget A., Blais L.: Risk of perinatal mortality associated with asthma during pregnancy. Thorax 2009; 64: 101-106.

..............................................................................................................................................................

Indeks masy ciała (BMI) a występowanie astmy u kobiet rasy czarnej

Dane pochodzące z prospektywnych badań wskazują na związek pomiędzy występowaniem astmy a otyłością u kobiet. Brak jednak dostatecznej ilości badań aby stwierdzić, czy związek ten jest stały, czy występuje tylko w pewnych okolicznościach. Przedstawione poniżej badanie może wnieść nieco więcej dowodów w tej kwestii m.in. dlatego, że zostało przeprowadzone wśród kobiet rasy czarnej, w której to populacji częstość występowania zarówno otyłości jak i astmy jest bardzo wysoka. Analizowane dane pochodzą z dużego populacyjnego badania Black Women’s Heath Study i były zbierane pomiędzy 1995 a 2005 rokiem. Analizą objęto prawie 46,5 tysiąca kobiet. Przeszło tysiąc z nich miało rozpoznaną przez lekarza astmę i przyjmowało leki z tego powodu. Ostatecznie badanie wykazało pozytywny związek pomiędzy BMI i ryzykiem wystąpienia astmy, wzrastało ono wraz ze zwiększaniem się współczynnika i było porównywalne do wyników, które uzyskano u białych kobiet.

Coogan P.F., Palmer J.R., O’Connor G.T., Rosenberg L.: Body mass index and asthma incidence in the Black Women’s Health Study. J Allergy Clin Immunol 2009; 123 (1): 89–95.