Przegląd literatury
Opracował: Robert Pawłowicz
1. CZĘSTOŚĆ OBTURACJI DRÓG ODDECHOWYCH U PACJENTÓW Z CHOROBAMI UKŁADU KRĄŻENIA
2. IMMUNOTERAPIA JADEM OSY – PO JAKIM CZASIE MOŻEMY SPODZIEWAĆ SIĘ SKUTECZNEJ PROTEKCJI PO PONOWNYM UŻĄDLENIU
3. SZKODLIWE CZYNNIKI W DZIECIŃSTWIE, KTÓRE MOGĄ WPŁYWAĆ NA ROZWÓJ POChP W PÓŹNIEJSZYCH LATACH ŻYCIA
4. ZWIĄZEK POMIĘDZY INFESTACJĄ GLISTĄ LUDZKĄ I CHOROBAMI ALERGICZNYMI U DZIECI W REPUBLICE POŁUDNIOWEJ AFRYKI
CZĘSTOŚĆ OBTURACJI DRÓG ODDECHOWYCH U PACJENTÓW Z CHOROBAMI UKŁADU KRĄŻENIA
Częstość występowania zaburzeń przepływu powietrza w drogach oddechowych u pacjentów z chorobami układu krążenia jest nieznana, chociaż zaburzenia te są powszechnie rozpoznawane i leczone u tych pacjentów.
Autorzy badania porównali dane pochodzące z badań spirometrycznych trzech grup pacjentów. Dwie grupy pochodziły z przeprowadzanego w tym samym czasie dużego, populacyjnego badania dotyczącego chorób układu krążenia, trzecią grupę stanowili chorzy zgłaszający się do specjalistycznych oddziałów kardiologicznych, u których za pomocą koronarografii potwierdzono chorobę niedokrwienną serca. Zaburzenia wentylacji były definiowane na podstawie wytycznych GOLD. W całym badaniu uczestniczyło 450 osób bez chorób układu krążenia, 52 osoby z rozpoznawanymi chorobami układu krążenia oraz 119 pacjentów z chorobą niedokrwienną serca. Częstość występowania obturacji w wymienionych grupach wynosiła odpowiednio 17,5% (95% CI 14–21), 19,2% (95% CI, 8,1–30,07) i 33,6% (95% CI, 25–42,2) (p<0,05). Badanie wykazało również, że zaburzenia przepływu powietrza w drogach oddechowych nie były rozpoznane u 60% pacjentów z chorobami układu krążenia, w tym 87,2% pacjentów z chorobą niedokrwienną serca. Dodatkowo stwierdzono, że 60% pacjentów nie było leczonych z powodu tych zaburzeń.
Reasumując, można stwierdzić, że upośledzenie przepływu powietrza w drogach oddechowych w badanych grupach jest częste. Szczególnie dotyczy to grupy chorych na chorobę niedokrwienną serca. Poza tym opisywane zaburzenia są zbyt rzadko rozpoznawane i leczone u tych chorych.
Soriano J.B, Rigo F., Guerrero D., Yañez A., Forteza J.F., Frontera G., Togores B., Agustí A.: High Prevalence of Undiagnosed Airflow Limitation in Patients With Cardiovascular Disease. Chest 2010; 137 (2): 333-340.
..............................................................................................................................................................
IMMUNOTERAPIA JADEM OSY – PO JAKIM CZASIE MOŻEMY SPODZIEWAĆ SIĘ SKUTECZNEJ PROTEKCJI PO PONOWNYM UŻĄDLENIU
Skuteczność immunoterapii u pacjentów z uczuleniem na jad owadów została potwierdzona przez wiele badań klinicznych i codzienną praktykę lekarską. Niewiele jest jednak badań, które określałyby skuteczność tej terapii bezpośrednio po osiągnięciu dawki podtrzymującej (DP).
W badaniu tym pacjenci, którzy byli poddani konwencjonalnej immunoterapii z jadem pszczoły, po tygodniu od osiągnięcia dawki podtrzymującej 100 mcg mieli wykonaną próbę prowokacyjną z jadem pszczoły. Wśród 107 pacjentów leczonych immunoterapią 79 wyraziło zgodę na udział w badaniu. U czterech pacjentów (5,1%) pojawiły się objawy łagodnej, przejściowej, lokalnej wysypki na skórze. Mieli oni dalej podawaną szczepionkę w dawce 100 mcg. Pięciu uczestników (6,3%) badania miało łagodną-umiarkowaną reakcję systemową, u czterech z nich DP została zwiększona do 200–250 mcg. Tydzień po zwiększeniu dawki zostali oni ponownie poddani próbie prowokacyjnej z jadem pszczoły – tym razem nie obserwowano żadnych objawów niepożądanych.
Konkludując, autorzy badania stwierdzili, że immunoterapia zastosowana tutaj jest skuteczna bardzo szybko po osiągnięciu dawki podtrzymującej. Chorzy, u których po prowokacji jadem pszczoły pojawiły się objawy, odnieśli korzyści ze zwiększenia dawki podtrzymującej. Poza tym w świetle przedstawionego badania wielkość dawki podtrzymującej, a nie sumaryczna wielkość dawki podanej pacjentowi czy czas trwania immunoterapii ma większe znaczenie w ochronie pacjenta przed objawami związanymi z ponownym użądleniem.
Goldberg A., Confino-Cohen R.: Bee venom immunotherapy – how early is it effective? Allergy 2010; 65: 391-395.
..............................................................................................................................................................
SZKODLIWE CZYNNIKI W DZIECIŃSTWIE, KTÓRE MOGĄ WPŁYWAĆ NA ROZWÓJ POChP W PÓŹNIEJSZYCH LATACH ŻYCIA
Wpływ czynników środowiska zewnętrznego w okresie dzieciństwa na rozwój astmy i chorób alergicznych jest dość dobrze udokumentowany. Niewiele do tej pory ukazało się prac próbujących wyjaśnić taki związek w przypadku POChP.
Pacjenci w wieku 20–45 lat byli losowo wybrani z ogólnej populacji w 29 ośrodkach naukowych, gdzie mieli dwukrotnie wykonywaną spirometrię, po raz pierwszy w latach 1991–1993, po raz drugi dziewięć lat później, a także odpowiadali na pytania ze specjalnych wystandaryzowanych ankiet. Statystycznie istotny związek występował pomiędzy obniżonym FEV1 i astmą występującą u ojca lub matki, paleniem papierosów przez matkę oraz infekcjami dróg oddechowych przebytymi w dzieciństwie. 40% uczestników badania było narażonych na jeden lub więcej niż jeden z tych czynników, co było związane z ryzykiem większego spadku FEV1. Częstość występowania POChP rosła wraz ze wzrostem liczby wymienionych wyżej szkodliwych czynników, na które byli narażeni uczestnicy badania w dzieciństwie. Dotyczyło to zarówno mężczyzn, jak kobiet. Nie zaobserwowano różnic po wyłączeniu z analizy statystycznej pacjentów chorujących na astmę.
Badanie to jeszcze raz potwierdza znaną ogólnie w naukach medycznych prawdę, że na rozwój chorób duży wpływ ma narażenie na szkodliwe czynniki w dzieciństwie. Ważnym wnioskiem wypływającym z tego badania jest możliwość ewentualnego zapobiegania zachorowaniom na POChP poprzez unikanie wyżej wymienionych czynników, np. w wyniku promowania niepalenia tytoniu wśród kobiet będących w ciąży.
Svanes C., Sunyer J., Plana E., Dharmage S., Heinrich J., Jarvis D., de Marco R., Norba D., Raherison C., Villani S., Wjst M., Svanes K., Anto J.M.: Early life origins of chronic obstructive pulmonary disease. Thorax 2010; 65: 14-20.
..............................................................................................................................................................
ZWIĄZEK POMIĘDZY INFESTACJĄ GLISTĄ LUDZKĄ I CHOROBAMI ALERGICZNYMI U DZIECI W REPUBLICE POŁUDNIOWEJ AFRYKI
Populacje, w których występuje endemicznie duży odsetek infestacji pasożytniczych, charakteryzują się wysokimi stężeniami IgE w surowicy, obserwuje się tu również niski odsetek osób z chorobami alergicznymi.
Ze względu na dużą częstość występowania glisty (ascaris) w populacji RPA przeprowadzono tam badanie, w którym mierzono nadreaktywność oskrzeli za pomocą próby wysiłkowej, oznaczano w surowicy krwi stężenie IgE całkowitego, IgE specyficznych oraz wykonywano punktowe testy skórne („prick tests”). Wyniki badań potwierdziły występowanie wyższych stężeń IgE całkowitego u pacjentów z glistnicą w porównaniu do zdrowych uczestników badania. Wyższe stężenie całkowitego IgE pozytywnie korelowało ze stężeniami IgE specyficznych przeciwko aeroalergenom. Infestacja glistą ludzką wiązała się także ze zmniejszonym ryzykiem wystąpienia dodatnich testów skórnych oraz częstszym występowaniem nadreaktywności oskrzeli.
Według autorów pracy częstsza nadreaktywność oskrzeli jest związana głównie z odpowiedzią zapalną ze strony płuc na infestację pasożytniczą, a nie z obecnością astmy i nie podważa odwrotnej zależności pomiędzy chorobami alergicznymi i pasożytniczymi.
Calvert J., Burney P.: Ascaris, atopy, and exercise-induced bronchoconstriction in rural and urban South African children. J Allergy Clin Immunol 125: 100-105.



